Các vấn đề thường gặp đối với trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ

Lần đầu nuôi con mẹ như bước vào một thế giới mới vậy! Thiên thần nhỏ của mẹ mang lại thật nhiều hạnh phúc với bao xúc cảm diệu kỳ! Tuy nhiên mẹ cũng đồng thời đối mặt với thật nhiều băn khoăn trăn trở lẫn khó nhọc lo âu!


 
 

1. HAY VẶN NGƯỜI – GỒNG

Triệu chứng vặn mình và đỏ mặt thường là sinh lý bình thường của trẻ sơ sinh trước 3 tháng tuổi, biểu hiện thường là bé vặn người, đỏ mặt, triệu chứng kéo dài trong vòng vài phút và tự hết.
Nếu bé thường có các biểu hiện vặn cứng người, nhưng không quấy khóc khó chịu, không ói, vẫn lên cân tốt. Thì đó là dấu hiệu BÌNH THƯỜNG, không có gì đáng lo cả.

 

 

Khi nào trẻ vừa hay vặn mình trong lúc ngủ (có thể lúc không ngủ bé cũng vặn mình) và kèm theo từ 3 dấu hiện sau trở lên: 
- Trẻ khó ngủ, cả ngày lẫn đêm không ngủ được tốt thiểu được 15 -17 tiếng trong 5-6 tháng đầu. 
- Ban đêm và cữ khuya, trẻ hay thức giấc nhiều lần, hay giật mình, trằn trọc khó ngủ, người đổ nhiều mồ hôi, ay nấc, hay trớ, rụng tóc, chậm lên cân trong 3 tháng đầu (tăng dưới 800gram/tháng). 
LÚC ẤY - Mới đáng lo và có đến hơn 90% là do trẻ thiếu vitamin D từ trong bụng mẹ.
Và đó cũng là các biểu hiện ban đầu của tình trạng TRẺ CÒI XƯƠNG
Và theo thống kê của VN mình, cứ 5 trẻ là có 1 trẻ bị còi xương và trên 30% trẻ bị suy dinh dưỡng.
Lúc này các mẹ nên chú ý tìm hiểu bổ sung vitamin D hợp lý cho trẻ tại đây để giúp trẻ có thể hấp thụ, tổng hợp canxi cho hệ xương chắc khỏe, trẻ phát triển một cách toàn diện.
 

 2. KHÓ NGỦ

 

Trẻ sơ sinh ngủ nhiều giấc ngủ ngắn và không sâu. Bé bú mẹ hoàn toàn sẽ ngủ giấc ngắn hơn bé bú bình vì mau đói hơn. Nếu bé ngủ ít nhưng vẫn bú bình thường, lên cân tốt, vui vẻ không quấy khóc thì không sao.

 

Giấc ngủ của trẻ rất quan trọng, thường trẻ trong 3 tháng đầu sẽ ngủ từ 17 - 20 tiếng để đảm bảo cho sự phát triển giai đoạn này. Nếu trẻ khó ngủ kèm theo hay quấy khóc cũng không có vấn đề gì, đến 50% trẻ sơ sinh là hay như vậy. 
Chừng nào kèm theo cả biểu hiện như: Hay lăn lộn, trăn trở khi ngủ, đổ nhiều mồ hôi, rụng tóc, thì đích thị là do trẻ thiếu Vitamin D. Chính là nguyên nhân khiến trẻ bị còi xương.

3. HAY QUẤY KHÓC

Hệ thần kinh của trẻ sơ sinh chưa ổn định khiến trẻ rất dễ giật mình nên hay khóc. Ngoài ra, khóc cũng là cách duy nhất để trẻ bày tỏ các nhu cầu đơn giản của mình như đói, khát, … Cho dù nhiều mẹ rất cuống khi thấy con khóc, vì nhiều trẻ khóc trông rất vật vã, đỏ hết cả người, nhưng thật ra khóc không tổn hại gì cho con cả.

 

Ở giai đoạn trẻ sơ sinh, khóc còn là một vận động giúp trẻ rèn luyện hô hấp nữa. Trẻ mới sinh ra, kỹ năng hô hấp vẫn chưa hoàn thiện như người lớn nên khóc là một vận động làm tăng cường các cơ giúp trẻ hô hấp, đồng thời còn giúp cho phổi được mở rộng. Ngoài ra việc khi trẻ khóc sẽ cử động đập tay đập chân còn là vận động giúp trẻ tăng nhiệt độ cơ thể, và tự bản thân điều chỉnh nhiệt độ cơ thể của mình nữa đấy (vì giai đoạn sơ sinh này nhiệt độ cơ thể của trẻ vẫn chưa ổn)

 

Đa phần các mẹ khi nghe con khóc chỉ chừng vài giây là bế con lên ôm ấp và cho con bú. Nhưng các mẹ lại không ngờ chính việc ôm trẻ có thể sẽ trở thành rào cản vô tình cản trở việc trẻ luyện tập cho cơ thể mình phát triển, đôi khi còn khiến trẻ mệt mỏi hơn. Đồng thời việc khi trẻ khóc là bế và cho bú luôn cũng có thể là một nguyên nhân khiến trẻ hình thành thói quen không tốt là phải bế hoặc phải cho bú mới ngủ, ...

“các em nhỏ mới sinh cần khóc mới BỔ PHỔI” (các phế nang phổi mới hoạt động và tăng sinh tốt hơn)

Ngoài ra, trẻ trong 3 tháng đầu hay khóc là do bỉm ướt gây khó chịu, quần áo của con bị dầy, thô ráp gây ngứa và xót làn da mỏng manh của trẻ, hay nằm mãi một tư thế hơn 1 tiếng trẻ sẽ khó chịu. Nếu đóng bỉm nhiều cho bé cần bôi kem chống hăm loại an toàn cho bé các mẹ nhé!

 4. NẤC CỤC LIÊN TỤC

Các bác sĩ chuyên khoa chưa tìm ra nguyên nhân chính xác của việc trẻ nấc cụt liên tục. Một số người cho rằng do việc truyền xung thần kinh chưa ổn định giữa não và cơ hoành - cơ bụng giúp việc hô hấp. Biểu hiện nấc cụt ở trẻ là vô hại, sẽ mất khi trẻ lớn lên.
Nếu trẻ nấc cục, kèm theo hay nôn trớ, hay giật mình, trằn trọc khó ngủ, đổ nhiều mồ hôi, chậm lên cân, ..., mới đáng lo và đến hơn 90% là do trẻ thiếu vitamin D.

 5. DA BỊ RÔM SẢY – LÁC SỮA

Do các hormone của mẹ vẫn còn trong cơ thể trẻ sơ sinh nên một số bé nổi mụn trong khoảng 2 tuần đến 3 tháng tuổi đầu đời. Hiện tượng này vô hại, không cần bôi thuốc gì trẻ cũng có thể tự hết. Chỉ cần nhẹ nhàng da mặt sạch cho bé bằng nước ấm có pha vài giọt Lactacid (dùng khăn mềm nhúng nước và lau nhẹ nhàng cho con ngày 2 – 3 lần)

 

Trẻ trong năm đầu rất hay bị lác sữa. Lác sữa đúng ra là không nên bôi thuốc, trẻ Bị lác sữa thường rất lâu hết, có khi hết rồi sẽ bị lại. Khi bé lớn dần sẽ tự động hết hẳn. Da trẻ rất mỏng manh, bôi xức gì càng mau hết càng độc hại, càng dể bị teo da, da trên mặt càng ảnh hưỡng nặng hơn.

 

Trẻ bị lác sữa chỉ nên mua kem, sữa, hay kem dưỡng ẩm để thoa cho con ngay 2 lần để giúp giữ ẩm và làm mềm da cho con.

 

LƯU Ý: Rất nhiều mẹ khi con bị lác sữa, mũi đốt, dị ứng da là ra nhà thuốc mua thuốc 7 MÀU (Silkron) về xức trị hăm cho con. Đây là thuốc có chứa hoạt chống viêm corticoid rất mạnh. Thuốc dùng lâu sẽ có nhiều tác dụng phụ như teo da, tăng nguy cơ nhiễm trùng và còn có thể gây ức chế trục đồi dưới- tuyến yên- thượng thận ở trẻ. Ngoài thuốc 7 màu còn rất nhiều thuốc bôi chứa chứa hoạt corticoid mà mẹ không biết cứ bôi xức vô tư cho con.

6. ĐI Ị NHIỀU LẦN TRONG NGÀY

Rất nhiều MẸ mới có con đầu lòng chưa có kinh nghiệm, suốt ngày cứ nhìn phân con rồi hoảng. Sáng nào cũng thắc mắc “Sao con em đi ngày tới 5 - 7 lần vậy chị, Em có cần cho con uống thuốc không, em nghe hàng xóm nói đi mua men cho con uống có được không chị?”

Nói theo chuyên môn thì trẻ sơ sinh (trong 3 tháng đầu) luôn đi ngoài nhiều, càng lẹt xẹt càng mau lớn. Tất nhiên là với điều kiện là con bú mẹ hòa toàn mà mẹ cũng không bị tiêu chảy, không ăn hải sản sống. Con đi nhiều nhưng không nôn trớ, trong phân không có máu, và không có dấu hiệu mệt mỏi, vẫn bú mẹ bình thường, không bỏ bú, thì cứ để con đi thoải mái. 

 

Chừng nào có 1 trong các dấu hiệu (tiêu chảy kèm theo nôn trớ nhiều lần trong ngày, trong phân có máu, trẻ mệt mỏi, bỏ bú, quấy khóc nhiều hơn bình thường) mới cần cho con đi khám.

 

Thông thường, sang tháng thứ 3 trẻ mới đi giảm lại, còn ngày 1-2 lần.
Trường hợp sang tháng thứ 4 mà con vẫn đi 4-5 lần trong ngày (mà vẫn không bị dấu hiệu nào như đã kể trên, con vẫn bú, ngủ và tăng cân tốt). MẸ cần xem lại chế độ ăn uống của mình thế nào? Có ăn nhiều cá và rau quá không? Giảm cá, giảm rau, giảm hoa quả lại chừng vài ngày coi con có giảm đi lại 1 vài lần không?

 

Nếu có thì mẹ cần điều chỉnh chế độ ăn lại. Còn nếu đã chỉnh rồi mà con vẫn ị mỗi ngày nhiều như vậy thì MẸ có thể cho con uống men tiêu hóa trong vòng một tuần hoặc uống men vi sinh hàng ngày để bổ sung lợi khuẩn cho bé.
Ngoài ra mẹ có thể tìm hiểu thêm về vấn đề tiêu chảy cấp tại đây!

7. CỔ HỌNG KHÒ KHÈ

Cũng có đến 80% trẻ sơ sinhtrong 3 tháng đầu mắc chứng khò khè khi thở mà chẳng vì bệnh gì, không kèm theo HO, không nóng sốt hay sổ mũi, chỉ là có triệu chứng khò khè vậy thôi. Nhất là với trẻ sinh mổ, trẻ sinh thường cũng hay bị.

Qúa trình rặng đẻ của MẸ sẽ giúp trẻ có quá trình CO THẮT – VẬN ĐỘNG một cách tự nhiên ở hệ hô hấp. Gíup Phổi (các phế nang tại phổi) vận động ngay từ lúc mới chào đời và chủ động tống ra được các chất nhầy (dịch nước ối, …) ra khỏi cuống phổi. Trẻ sinh mổ sẽ mất đi quá trình này, còn với trẻ sinh thường vì một lý do nào đó như thời gian đau đẻ của mẹ ngắn, các cơn gò ít, thai yếu – nhất là thai nhẹ cân hay sinh thiếu tháng, ... Đã không trải qua quá trình như bình thường, nên chất nhầy trong phế quản vẫn còn sót lại, chưa tống hết ra ngoài được khiến trẻ hay khò khè trong 3 tháng đầu.

 

Trường hợp này  các mẹ có thể áp dụng bài " Lá diếp cá nấu nước vo gạo" “Hạt chanh chưng đường phèn” hay “Lá húng chanh”, các MẸ áp dụng liên tục cho con uống ngày 2 lần, trong 2-3 tuần, đến 90% là con sẽ tự hết.

Nói tới viêc này là lại thấy bực, nhiều MẸ TRẺ đã giải thích nhưng cứ lo lắng mang con đi khám Bác sỹ, mang thuốc về uống 2-3 tuần con cũng không hết. Có Bác con người ta mới có 1-2 tháng tuổi mà kê luôn kháng sinh nói là con người ta viêm phế quản, nhưng cuối cùng uống thuốc cũng không hết. MẸ than vãn rồi cung chịu áp dụng cách dân gian, vậy mà con lại giảm và hết dần.

 

 

8. HAY NHÃY MŨI

Mũi của trẻ sơ sinh rất nhỏ nên chỉ một tí xíu nước mũi hay 1 tí bụi nhỏ trong không khí mà mắt thường không nhìn thấy được cũng khiến bé hắt hơi. Và do bé vừa thay đổi môi trường sống từ trong dạ con (môi trường nước) của mẹ ra ngoài nên bé nhảy mũi do một số xung huyết. Nếu con trong 3 tháng đầu nhãy mũi ngày 5 -7 lần mà không có các triệu chứng cảm cúm khác đi kèm như chảy nước mũi, ho húng hắn, nóng đầu, … thì việc bé nhảy mũi là hoàn toàn bình thường, không có gì phải lo lắng cả.

 9. HAY NÔN TRỚ

Nôn trớ là triệu chứng hay gặp ở trẻ nhỏ. Nôn trớ là hiện tượng thức ăn trong dạ dày bị đẩy lên thực quản rồi trào ra miệng. Như thế nào là NÔN TRỚ bình thường?

Nôn trớ là hiện tượng phổ biến trong những tuần đầu sau sinh, khi bé vừa ăn xong hay bé vặn người. Bé chớ ra sữa vón cục. Hiện tượng nôn trớ ở trẻ trong 3 tháng đầu là bình thường vì dạ dày của bé còn nằm ngang, cơ thắt tâm vị yếu nên bé rất hay nôn trớ, để giảm bớt tình trạng này cần chia nhỏ nhiều bữa ăn trong ngày. Bé nào trớ nhiều, mỗi bữa bú nếu bú mẹ thì thời gian cho con bú ngắn lại (mẹ vắt bỏ lớp sữa đầu cho con bú lớp sữa thứ 2 thì dù bú ít con vẫn đủ dinh dưỡng.

 

Trẻ bú bình chỉ nên cho bú từ 30 - 45ml/ lần, và tăng số cữ bú lên, có thể cách 1 -1,5 tiếng lại cho con bú 1 lần.
Mẹ không nên quá căng thẳng về hiện tượng này ở con, trẻ nào cũng hay bị nôn trớ ít nhiều trong giai đoạn 3 tháng đầu không ảnh hưởng gì tới sức khoẻ cũng như sự phát triển của trẻ. Miễn là CON vẫn khoẻ mạnh, ngủ tốt và tăng cân tốt thì MẸ không cần phải lo lắng về hiện tượng này.

Nếu trẻ nôn trớ mà không kèm theo nóng sốt, không đi phân lỏng hay tiêu chảy, hay sổ mũi, ho, phát ban, không bệnh trào ngược dạ dày, ..., thì ko có gì phải lo lắng cả.
- Ở những trẻ bú mẹ thì sau khi bú xong nên bế bé từ 15 -20 phút rồi mới đặt trẻ nằm.
- Khi cho trẻ bú bình lưu ý sao cho sữa ngập núm vú bình để tránh nuốt không khí vào dạ dày.

Đa số trẻ nôn trớ là do ăn uống, phần này sẽ nói ở giai đoạn trẻ ăn dặm.


10. TÁO BÓN

Các bé hay bị táo bón một phần cũng do cơ địa. Trẻ trong 3 tháng đầu thường hay đi ị nhiều hơn là bị táo bón, và 2 – 3 ngày kg đi thì gọi là bị táo bón. Táo bón trong thời gia đâu chẳng nguy hại cho trẻ, chỉ là khiến con khó chịu ì ạch cái bụng và hoàn toàn có thể cải thiện được dễ dàng.

- Nếu con bú mẹ: Mẹ cần ăn nhiều rau, ăn đu đủ chín, uống nước rau má, nước dừa tươi, nước rau ngô (râu bắp). Me cần uống tối thiểu 2 lít nước mỗi ngày (tính cả nước lọc, nước canh và các loại nước khác trong ngày).

Đa phần trẻ bú mẹ trong 3 tháng đầu thường đi ngày 1-3 lần, trẻ bú bình bao giờ cũng bón hơn. Trẻ dưới 6 tháng, bú mẹ hoàn toàn nếu bé bị táo bón thì vẫn cho uống nước thêm từ tháng thứ 3. Trẻ không bị táo bón thì qua tháng thứ 6 MẸ cũng cần tập cho con uống thêm nước mỗi ngày từ vài muỗng và tăng dần lên.

 

Với trẻ trên 2 tháng, có 1 cách khác áp dụng rất hay là:

Mẹ lấy chừng 20 lá diếp cá, rữa sạch ngâm nước muối loãng cho diệt khuẩn, sao đó giả nát cho chừng 3 thìa cafe nước sôi vào, chiết ra để nguội, cho con uông ngày 2 lần, 2-3 ngày con sẽ giảm hẳn, nên cho uống cách ngày đến khi nào con giảm nhiều thì ngưng. 
Trẻ dưới 2 tháng mẹ nên làm mẹ uống và cho con bú (liều lượng gấp đôi). Cách này áp dụng cho cả các bé lớn trên 3 tháng, mấy tuối uống cũng hiệu quả.
- Nếu con bú bình: Cần được cho uống nước từ tháng thứ 3, uống ngày 20-30ml nước.

Massage bụng: Muốn con đi dễ hơn, ngày 2-3 lần, MẸ xoa bụng cho con theo chiều kim đồng hồ quanh bụng, từ 3 - 5phút, là con dễ đi hơn.
Lưu ý: không nên để cho trẻ cả tuần không đi ị, bé nào 3-4 ngày rồi chưa đi, mẹ nên mua 1 típ bơm về bơm hậu môn cho con đi cho nhẹ bụng (nhưng kg nên bơm thường xuyên) rồi tính gì thì tính tiếp. Để cả tuần con rất khó chịu, bụng ì ạch khó bú khó ngủ.

11. MẸ BỆNH KHI ĐANG CHO CON BÚ

Vấn đề này rất đơn giản. Làm gì cho mẹ hết bệnh nhanh, uống gì để cho con bú không bị ảnh hưởng? 
 
- Ra nhà thuốc mua 1 lọ VITAMIN C DẠNG SỦI (BEROCA của pháp hay C SỦI của VN cũng được)
Cho vào ly nước sủi xong uống ngay. Loại 1.000mg thì uống ngày 1viên, loại 500 mg uống ngày 2 viên. Uống liên tục 1 tuần.

- UỐNG NƯỚC MẬT ONG PHA CHANH:
Mỗi ngày 3 ly nước mật ong pha chanh như sau: 1ly nước ấm cho vào 3 thìa cafê mật ong với 1 thìa cafê chanh (2 thìa càng tốt). Uống liên tục 1 tuần.

- ĂN CHÁO GIẢI CẢM (CHÁO HÀNH LÁ - TÍA TÔ)

Cháo hành, tía tô xắt sợi nhuyễn, thêm gừng xắt sợi nhuyễn, tuy đơn giản nhưng là bài thuốc chữa cảm cúm rất hay quen thuộc cho người lớn ở miền bắc (các mẹ miền nam áp dụng đi hiệu quả cực kỳ, dễ kg khó ăn đâu). Ngày ăn 1 lần, ăn 3 ngày liên tiếp. Nên cho thêm thịt băm và cả trứng gà đánh tan cho vào ăn luôn thành 1 nữa cho đủ chất. Ai không ăn tía tô được thì cho thật nhiều gừng, và hành lá vào.
-UỐNG LÁ HÚNG CHANH – Lá Húng chanh (còn gọi là TẦN DÀY LÁ hay lá tần có lông), có chứa tinh dầu mà thành phần chủ yếu là cavaron có tác dụng trừ đờm, tiêu độc rất tốt nên có thể được dùng làm thuốc chữa cảm, ho, trị viêm họng. Nếu không mua được lá húng chanh thì mẹ cứ mua lá tía tô, tuy không bằng lá húng chanh nhưng lá tía tô vẫn có tác dụng giải cảm rất tốt).

- Cách 1: Giã dập lá húng, sau đó trộn với 10ml nước sôi, để cho ngấm rồi gạn lấy nước uống, ngày uống 2 lần.
Cách 2: 10-15 lá húng chanh, 4 quả quất xanh và đường phèn. Rửa sạch lá húng chanh và quất xanh, cho vào máy xay sinh tố xay nhuyễn rồi thêm lượng đường phèn vừa đủ, hấp cách thủy khoảng 20 phút. Uống liên tục 2 lần/ngày đến khi hết cảm.

- Khò họng ngày 3-4 lần bằng nước muối, mặn chừng nào tốt chừng đó, cho diệt khuẩn, nhất là mẹ nào đau rát họng, viêm họng. Liên tục tới khi hết cảm.

XÔNG HƠI GIẢI CẢM (XÔNG HƠI TOÀN THÂN)
- Lấy 1 cái nồi thật to và 1 chiếc chăn mỏng.
Mua ở chợ 1 phần lá xông giải cảm, mua thêm 3-4 ngàn xã cây, đập dặp cho vào nồi to cùn gbó lá xông, cho nước 2/3 nồi, nấu sôi, trùm chăn lại rồi mở nắp nồi ra, ghé mặt cách nồi khoảng 30 cm, hai tay giơ ngang lên gần mặt, áp 2 đầu gối vào sát 2 tay (như cách xông hơ sau khi sinh).

Tuy rất đơn giản, nhưng cách xông hơi toàn thân này lại giúp các mẹ giải cảm cực kỳ tốt. Nếu gấp kg mua được lá xông, chỉ cần dùng xã cây cũng được. Khi trùm chăn thì cho khoảng 10 giọt dầu khuynh diệp vào.
Lưu ý, nên lấy 2 chiếc khăn nhỏ để chặn giữa thành nồi xông với phần bắp chân để tránh bị bỏng

Ghi chú: Nếu trị vậy mà 3-4 ngày MẸ không giảm bị nặng hơn thì vào báo lại chị BKLN tư vấn thuốc cho uống không ảnh hưởng đến việc cho con bú.

CÒN NẾU MẸ BỆNH MÀ CON CŨNG BỆNH LUÔN
nếu 2 mẹ con cùng bệnh là cúm do virus, mới lây nhau

LƯU Ý: CẦN LÀM NGAY KHI CON MỚI CÓ DẤU HIỆU BỊ CẢM.
Khi con đã bị cảm 4-5 ngày, bệnh có dấu hiệu nặng hơn, ho, sỗ mũi, nóng sốt nhiều hơn, mẹ cần cho con đi KHÁM BỆNH.

Tuy nhiên, dù đã cho con đi bác sỹ, con uống thuốc gì, thì khi con cảm, ho, sổ mũi, mẹ cũng cần làm những việc sau để giúp con mau hết hơn, ngăn ngừa bệnh kéo dài GÂY RA viêm phế quản, viêm phổi, …

MẸ CẦN LÀM NGAY CHO CON:

TẮM NƯỚC GỪNG
-Lấy 1 củ gừng rửa sạch, giã nát, cho vào nồi đun sôi lên rồi pha vào nước tắm của bé, cho bé ngâm 1 lúc, nhất là phần lưng và phần ngực, rất hiệu nghiệm. Dù con uống thuốc gì, khi con cảm, ho, sổ mũi, mẹ cũng cần cho con tắm nước gừng. Bé nào khò khè nhiều sau 1 tuần là con hết hẳn khò khè.

THOA DẦU LÒNG BÀN CHÂN
Khi con vừa có biểu hiện hắt hơi, sổ mũi, mẹ cần làm ngay việc xoa dầu ấm vào lòng bàn chân cho con, day day lòng bàn chân chừng 1 phút mỗi bên, sau đó đeo tất (vớ) vào. Tuy đơn giản nhưng rất hiệu quả, nhất là với trẻ sơ sinh. 

CHO CON UỐNG - LÁ HÚNG CHANH & HẠT CHANH
- Giã nát chừng 5 lá húng và 5-7 hạt chanh (cho 1 lần uống) sau đó trộn với 5ml nước, cho vào bát chưng trong nồi cơm điện chừng 20p (có thể cho 1 ít đường phèn vào cho dễ uống hơn) rồi gạn lấy nước cho trẻ uống, ngày uống 2 lần như vậy. Bé nào kg uống được hạt canh thì uống lá húng chanh thôi cũng được. Trẻ trên 2 tháng là dùng bài thuốc này được rồi. ÁP dụng cho trẻ trên 2 tháng tuổi.

LÁ DIẾP CÁ NẤU VỚI NƯỚC VO GẠO - 

Bạn hãy chuẩn bị một nắm rau diếp cá, một bát nước vo gạo đặc, mới.
Rửa sạch từng lá diếp cá, cho vào cối giã nhuyễn.
Cho nước vo gạo đã chuẩn bị và rau diếp cá giã nhuyễn vào nồi đun sôi lên, giảm lửa và tiếp tục đun khoảng 20 phút cho diếp cá nhừ nát rồi bắc ra để nguội và lọc lấy nước uống.
Khi bị ho uống từ 2-3 lần một ngày. Tốt nhất là các bạn nên uống sau bữa ăn khoảng 1 giờ đồng hồ.

Nhỏ ngày 3-4 lần, chưa sổ mũi cũng nhỏ để ngừa. Sổ mũi rồi nhỏ ngày 6-7 lần.
Ngoài ra các mẹ có thể tìm hiểu thêm cách phòng và chữa sổ mũi cho con tại đây.

TĂNG CƯỜNG ĐỀ KHÁNG CHO CON 
 
Chính là CÁCH TỐT NHẤT để giúp con phòng các bệnh về ĐƯỜNG HÔ HẤP trong thời gian này - tỉ lệ trẻ em viêm phổi, viêm phế quản và bị lây nhiễm các bệnh về Virus ngày càng tăng. Giúp cho CON phòng bệnh - mau hết bệnh và ngừa bệnh tái lại. Đồng thời giúp CON phát triển khỏe mạnh một cách toàn diện.
 
Đơn giản là, bé nào mà không hay bị các bệnh về đường hô hấp thì tiêu hóa cũng không hay bị rối loạn. Tiêu hóa tốt thì ăn uống gì cũng tốt, vậy là mau lớn thôi. (ngoại trừ mẹ cho con ăn sớm làn hỏng hệ tiêu hóa)
 
Như người lớn cũng vậy, cứ đề kháng suy giảm là có chuyện!
Người già yếu tại sao bệnh và chết? Chỉ vì càng già sức đê kháng càng giảm, không bệnh này thì bệnh khác. Người già yếu có đến 80% khi tử vong là do các bệnh về đường hô hấp.
Vì hệ hô hấp là cơ quan đầu tiên dễ bị vi khuẩn virus tấn công nhất!
 
Nên tăng cường đề kháng cho CON đó là điều QUAN TRỌNG NHẤT và ĐƠN GIẢN NHẤT mà mẹ CẦN LÀM cho con!

ĐỐI VỚI TRẺ TRÊN 3 THÁNG TUỔI THƯỜNG GẶP CÁC VẤN ĐỀ SAU


1. SỐT


Sốt là triệu chứng của nhiều bệnh lý khác nhau. Ở trẻ dưới 1 tuổi, nguyên nhân thường gặp là nhiễm siêu vi.
Thật ra nói về chuyên môn trẻ sốt dưới 38,5 độ không cần uống hạ sốt, chỉ cần chườm mát lau người con, cho mặc đồ thoáng mát là được. Vì bố mẹ, ông bà hay sốt ruột cứ cho con uống thuốc hạ sốt theo ý mà không biết trẻ nhỏ uống nhiều paracetamol sẽ hại gan, ảnh hưởng đến chuyển hóa ở gan, uống quá liều lượng càng không tốt.

Ví dụ: bé 10 kg chỉ uống paracetamol hàm lượng 100mg và tối đa là 150mg (1kg từ 10-15mg). Tối thiểu phải cách 4 - 6 tiếng cho 1 lần uống.

Trẻ sốt có nhiều nguyên nhân, nếu trẻ sốt không cao quá 38,5 độ đa phần không phải là sốt do virus, có thể là sốt do mọc răng, do rối loạn tiêu hóa khiến trẻ chướng bụng sinh ra sốt, hay ở các trường hợp trẻ bị cảm lạnh thông thường (kg phải cảm cúm do virus), viêm phế quản, do tiêm ngừa, ...

Sốt do Virus trẻ thường sốt từ 38,5 độ trở lên.

 

Mức độ sốt:
Sốt nhẹ (37 – 380C)
Sốt vừa (38.5 – 39.50C)
Sốt cao (> 39.50C). 
Trẻ sốt trên 40 độ mới nguy hiểm và cần cho con đi bệnh viện ngay. Dưới 40 độ có thể theo dõi và hạ sốt tại nhà. Khi trẻ sốt cao trên 41 độ C, có thể có nhiều biến chứng nguy hiểm như hôn mê, phù phổi, suy thận cấp.

Xử trí sốt:
Khi trẻ sốt nhẹ và sốt vừa, vẫn cho con ăn, bú bình thường và không cần cho con uống thuốc hạ sốt.

Trường hợp sốt vừa, cho trẻ ăn, bú bình thường, uống nhiều nước, mặc áo mỏng. Hạ nhiệt cho con bằng thuốc hạ sốt dạng uống hoặc nhét hậu môn, kèm theo lau mát cho con.

 

Cách lau mát: Dùng 6 – 7 cái khăn lau nhỏ (khăn sữa), một thau nước ấm (được kiểm tra nhiệt độ bằng khuỷu tay, cảm giác ấm), dùng nhiệt kế đo nhiệt độ trước khi lau mát. Cho bé nằm ngửa, cởi bỏ quần áo, nhúng khăn vào thau, vắt hơi ráo. Đặt 2 khăn ở hỏm nách, hai khăn ở bẹn, là những nơi có mạch máu lớn và một khăn lau khắp người bé. Nếu trẻ không chịu nằm yên, chỉ cần dùng khăn lau người và lau mát nhiều ở các vị trí trên là được

 

Lưu ý: không đắp khăn lên ngực vì dễ bị cảm lạnh. Lau khô người bé và mặc quần áo mỏng, sau 15 – 20 phút lấy lại nhiệt độ bé.
Những điều không nên làm khi trẻ sốt: Không ủ ấm, không dùng nước đá để lau mát.
Ngoài ra các mẹ có thể tìm hiểu thêm cách chăm sóc bé khi sốt cao tại đây.

(CÚM SIÊU VI hay các bệnh khác do lây nhiễm virus như bệnh chân tay miệng, Sởi, Viêm màng não, sốt xuất huyết, ...
Khi bị lây nhiễm Virus, dấu hiệu đầu tiên trẻ sẽ bị sốt, thường là sốt cao. Sốt do Virus còn gọi là sốt siêu vi, trẻ thường sốt từ 38,5 độ trở lên.
Sốt siêu vi là chẩn đoán thường thấy khi vài ngày đầu trẻ bị sốt mà chưa xác định chính xác là trẻ mắc bệnh gì. Do đó, khi mẹ đưa con đến bệnh viện khám mà ở con chỉ mới có biểu hiện sốt, chưa có biểu hiện gì khác kèm theo thì thường bác sĩ sẽ hẹn trẻ đến khám lại hay làm một số xét nghiệm để biết thêm chính xác bé bệnh gì.

Các loại sốt siêu vi, đa phần sẽ tự khỏi trong vòng 5 -10 ngày và không có thuốc trị. Trẻ nào sức đề kháng kém, cơ thể ốm yếu, hay bệnh vặt, thì từ sốt siêu vi mới sinh ra các biến chứng nặng nề khác. Như trong đợt dịch sởi đầu năm, các bé bị tai biến nặng, tử vong, kể cả người lớn, hơn 90% xảy ra ở các trường hợp cơ thể gầy yếu, suy dinh dưỡng, sức đề kháng kém. 

Chứ không phải cứ mắc sởi là tử vong hay là gặp biến chứng, bệnh chân tay miệng hay sốt xuất huyết cũng vậy. Tất cả là phụ thuộc vào sức đề kháng của cơ thể. Mà vấn đề này các MẸ rất hay chủ quan với con, tối ngày cứ tính con ăn món gì, nấu cách nào, con bệnh thì lo mua kháng sinh cho uống.

Còn KHÁI NIỆM về TĂNG CƯỜNG ĐỀ KHÁNG cho con hầu như rất ít mẹ quan tâm đến bằng. Trong khi đó trẻ mà đề kháng khỏe thì tiêu hóa cũng tốt hơn mấy phần. Còn Hệ Hô hấp thì khỏi cần bàn cải. Trẻ hay bệnh đến 90% là bệnh đường hô hấp, khi giúp con tăng cường sức đề kháng tất nhiên các bệnh hô hấp cũng tự động giảm dần và hết hẳn.

3. VIÊM ĐƯỜNG HÔ HẤP (CẢM – HO – SỔ MŨI)

Đây là các bệnh thường gặp nhất ở trẻ trong dưới 1 tuổi. Vì đa số các bé trong 3 - 6 tháng đầu được bú mẹ hoàn toàn. Trong sữa mẹ chứa nhiều kháng thể giúp trẻ tăng cường khả năng miễn dịch với môi trường và ngăn ngừa mầm bệnh, vi khuẩn, virus gây bệnh.

Khi trẻ giảm bú mẹ và ăn thêm thức ăn dặm, lượng kháng thể nhận được từ mẹ sẽ giảm nhiều, không được cung cấp nữa. Khiến trẻ MIỄN DỊCH KÉM HƠN với môi trường, dễ bị lây bệnh, nhiễm siêu vi, hay cảm lạnh do thời tiết.

 

Các MẸ nhà mình là hay cho con uống kháng sinh ngay khi con vừa bệnh, con mới sổ mũi, ho khọt khẹt vài cái là mang con đi bác sỹ, mà đa số các bác sỹ lại không tin thuốc đông dược. Không tin vào các bài thuốc dân gian. Cứ thuốc kháng sinh là cho uống. 
Nên nhiều mẹ cứ 1-2 tuần lại vô báo “con em bệnh nữa rồi”, vì uống kháng sinh nhiều nó lại sinh ra lờn thuốc. Mà lờn thuốc thì bệnh sẽ hay tái đi tái lại, rồi uống tiếp kháng sinh. Cái vòng lẫn quẩn là vậy, nên con thành chậm lớn, không lớn nổi luôn.

Trong khi đó khi con mới có biểu hiện hắt hơi, sổ mũi, ho hún hắn, chỉ cần MẸ áp dụng cho con CÙNG LÚC các cách bên dưới là 2-3 ngày con giảm hẳn, 4-5 ngày đến 1 tuần là con hết bệnh luôn. Nếu áp dụng 2-3 ngày không giảm, bị nhiều hơn, hay có giảm nhưng 5 - 7 ngày rồi mà con kg hết hẳn thì sao? Thì lúc ấy mới cần cho con uống thuốc tân dược, uống kháng sinh cho hết.

 
BIỂU HIỆN CHO THẤY CON … SẼ BỊ CẢM
Là khi con có một trong các biểu hiện sau:
- HẮT XÌ HƠI (nhiều lần trong ngày, khác với bình thường)
- HO
- SỖ MŨI

KHI CON CÓ 1 TRONG CÁC BIỂU HIỆN TRÊN - MẸ CẦN LÀM GÌ?

 

Bài thuốc:

NƯỚC LÁ HÚNG QUẾ + TỎI NƯỚNG là giúp trị sổ mũi nhanh hết nhất

Lấy 10 lá húng quế, giã nhỏ ra, cho nước sôi vào, chắt lấy nước, cho con uống ngày 2-3 lần như vậy sẽ giúp con giảm sổ mũi nhanh hơn. Và nướng 1 lần nửa hay 1/3 củ tỏi cho thơm (vừa chín) rồi nghiền nhuyễn, cho nước lá húng quế vào luôn, chắt ra, con uống (có thể cho thêm vao 1-2 thìa cafe nước nóng rồi lọc ra), cho con uống ngày 2 lần liên tục 1-2 tuần.

Khi con vừa có biểu hiện hắt hơi, sổ mũi, mẹ cần làm ngay việc xoa dầu khuynh diệp vào ngực con, sau lưng, lòng bàn chân, day day lòng bàn chân chừng 1 phút mỗi bên, sau đó đeo tất (vớ) vào. 


BÀI THUỐC TRỊ HO CHO TRẺ

- LÁ DIẾP CÁ NẤU VỚI NƯỚC VO GẠO - 

Bạn hãy chuẩn bị một nắm rau diếp cá, một bát nước vo gạo đặc, mới.
Rửa sạch từng lá diếp cá, cho vào cối giã nhuyễn.
Cho nước vo gạo đã chuẩn bị và rau diếp cá giã nhuyễn vào nồi đun sôi lên, giảm lửa và tiếp tục đun khoảng 20 phút cho diếp cá nhừ nát rồi bắc ra để nguội và lọc lấy nước uống.
Khi bị ho uống từ 2-3 lần một ngày. Tốt nhất là các bạn nên uống sau bữa ăn khoảng 1 giờ đồng hồ.

- LÁ HÚNG CHANH - Húng chanh có chứa tinh dầu mà thành phần chủ yếu là cavaron có tác dụng trừ đờm, tiêu độc rất tốt nên có thể được dùng làm thuốc chữa ho, trị viêm họng cho bé (nếu không mua được lá húng chanh thì mẹ cứ mua lá tía tô, tuy không bằng lá húng chanh nhưng lá tía tô vẫn có tác dụng giải cảm rất tốt)

 

- Cách 1: Giã dập lá húng, sau đó trộn với 10ml nước sôi, để cho ngấm rồi gạn lấy nước cho trẻ uống, ngày uống 2 lần.
- Cách 2: 10-15 lá húng chanh và 10 hạt chanh giã nát, thêm lượng đường phèn vừa đủ, hấp cách thủy khoảng 20 phút. Cho bé uống liên tục 2 lần/ngày đến khi hết ho và hết khò khè.

LƯU Ý: Khi áp dụng cái gì là phải áp dụng ĐÚNG CÁCH, nghĩa là áp dụng đúng bài, đúng liều lượng và đúng thời gian. Trẻ khi bị cảm, ho, hay sổ mũi, làm sao mà hết ngay được? Phải cả tuần mới hết, nếu mẹ nhỏ mũi cho con thì phải nhỏ đến khi hết hẳn chứ? Con sổ mũi nhiều thì trước khi Nhỏ mũi phải hút nước mũi cho con. Chứ cứ áp dụng NỮA VỜI rồi lại nói sao mà con không giảm lại bị nặng hơn.
Và áp dụng 3 - 4 ngày mà không thấy con giảm hẳn thì phải mang con đi khám, đừng để kép dài trẻ có nguy cơ viêm phổi.

Trẻ bị chảy nước mũi - nguyên nhân và cách điều trị
Trẻ bị ho nguyên nhân và cách điều trị
 
4. TRẺ HAY TRỚ SAU KHI ĂN

Thường là do MẸ ÉP CON ĂN quá nhiều, bú quá no, nằm liền sau khi bú, do cơ thể của trẻ không dung nạp được thức ăn khi bé ăn dặm quá sớm, ăn đốt giai đoạn, cho trẻ ăn các loại thức ăn mới lạ, ăn nhiều quá 1 loại thức ăn nào đó.

Nếu sau khi nôn, trẻ vẫn chơi bình thường, thì đó là do cách ăn uống chưa hợp lý ở trẻ, không do bệnh lý, không ảnh hưởng đến tình trạng cơ thể. Và mẹ cần phải điều chỉnh cách cho ăn.

Mẹ nên nhớ khi bé nôn nhiều tức là bộ phận tiêu hóa đang có vấn đề cần nên nghỉ ngơi, chỉ nên cho bé uống nước để không bị mất nước, đừng nên cố gắng ép ăn, không giúp được bé mà còn làm tăng triệu chứng nôn trớ khi ấy và bé càng quấy khóc nhiều hơn.

 

- Không ép trẻ ăn nhiều làm cho trẻ có biểu hiện không muốn ăn, ngại khi nhìn thấy thức ăn.
- Khi cho 1 loại thức ăn mới nên cho từ ít đến nhiều, từ lỏng đến đặc, chia làm nhiều bữa nhỏ trong ngày .
- Ngoài ra ở các trẻ suy dinh dưỡng, tình trạng hay nôn ói là do trẻ đã biếng ăn lâu ngày, cơ thể tạo nên phản xạ “từ chối thức ăn” không muốn tiếp nhận thức ăn nữa, cứ ăn vào là muốn ói ra. Càng ngày càng gầy yếu và cái vòng lẫn quẩn của trẻ biếng ăn, suy dinh dưỡng là vậy.

Trẻ biếng ăn - Nguyên nhân và giải pháp

 

5. RỐI LOẠN TIÊU HÓA

Đa số trẻ bị rối loạn tiêu hóa, đi ị nhiều lần trong ngày, đi phân sống (phân nhầy, có bọt, lợn cợn hạt, màu vàng xanh, hay xanh thẫm), tiêu chảy (đi ngày 5-7 lần trở lên, nước nhiều hơn phân) LÀ DO MẸ CHO CON ĂN DẶM SỚM HAY ĂN ĐỐT GIAI ĐOẠN

CÁC MẸ HAY LÀ:

1. Cho con ăn dặm lúc 4-5 tháng tuổi
2. Cho con ăn dặm 2 cữ từ lúc 6 tháng tuổi
3. Cho con ăn dặm bột mặn lúc con 6 tháng tuổi
4. Cho con ăn CHÁO quá sớm (7-8 tháng đã cho con ăn cháo xay lợn cợn kg nhuyễn được như bột)
5. Cho con ăn vặt quá nhiều so với tháng tuổi như:
Ăn hoa quả dằm, uống nước hoa quả, ăn váng sữa, phô mai, sữa chua mỗi ngày từ lúc bé 5,6 tháng tuổi (ngày nào cũng ăn 1 trong các loại ấy, có bé ăn cả 2 loại)
6. Cho con ăn thịt cá do mẹ chế biến quá sớm (con mới 6-7 tháng tuổi đã mua cá về cho con ăn, co con ăn thịt xay, nhưng xay không nhuyễn như bột, con tiêu hóa không được).

Đến 90% trẻ hay nôn trớ và hay bị đi phân sống, tiêu chảy, là do ăn uống. Có mẹ cho con ăn gì con ị ra đó vẫn không hiểu nguyên nhân, vẫn hỏi “vậy là tại sao, vậy có cho con ăn tiếp không?” 

Theo các mẹ thì CÓ CHO KHÔNG???

 

Mẹ nào yên chí con mình từ lúc sinh tới giờ chưa uống kháng sinh lung tung, kg hay rối loạn tiêu hóa, không hay đi phân sống, bú khỏe, tăng cân tốt, thì có thể áp dụng cho con ăn dặm từ tháng thứ 5, CỨ THỬ! HỢP thì quá tốt.

Nếu không hợp, con ăn vào đi ngoài nhiều lần, hay trớ, không tăng cân, ... thì nên dừng lại. VẤN ĐỀ LÀ NHIỀU MẸ CỨ HAY CỐ CHO CON ĂN, chẳng hiểu vì cái gì ???

Còn tình trạng: Cứ con đi phân sống ngày 3-4 lần là mẹ lại nháo nhào đi mua thuốc mua MEN đủ loại cho con uống, nhưng không biết rằng như vậy là mẹ ĐOẢN, hiểu biết không tới, thành ra hại đường ruột của con. Đúng ra mới đầu khi con đi ngày 4-5, có 3-4 ngày cũng không có gì đáng lo và không cần uống thuốc. Bị đi như vậy chỉ có 3 trường hợp xảy ra.
Một là do thứ ăn không vệ sinh, 2 là do đường ruột lâu ngày đóng cặn bã, 3 là do vi khuẩn - virus. Nếu là lý do thứ nhất và thứ 2 thì phải cho con nó ị ra cho “sạch ruột”, đi mấy ngày cho ruột nó sạch sẽ trở lại thì nó mới hết, chứ cho con uống thuốc cầm càng khiến con đi kéo dài hơn vì các tạp chất ôi thiu, cặn bã ấy nó chưa thoát ra hết được.

 

Còn nếu con đi ị do vi khuẩn, virus gây tiêu chảy thì cũng PHẢI để cho hệ miễn dịch đường ruột nó tự hoạt động, nó phản kháng lại mới tốt. Chừng nào con đi quá 4-5 ngày không giảm mới cần uống men vi sinh cho nó cân bằng đường ruột lại. Hoặc là con đi đến 7-8 lần hay cả chục lần trong ngày mới cần uống thuốc để cầm lại và diệt khuẩn.

 

Ngày nào cũng có hai ba chục mẹ vào hỏi vụ này. Cái đơn giản nhất mà MẸ KHÔNG BIẾT rằng: Một khi hệ tiêu hóa ở trẻ đã rối loạn thì phải cả tuần mới hết được. Người ta chứ có phải cái MÁY đâu mà muốn tắt là tắt ngay được. Chính vì mẹ hiểu không tới, thành ra lại hại đường ruột của con. Lý ra, PHẢI để cho hệ miễn dịch đường ruột nó tự hoạt động, nó TỰ MIỄN DỊCH lại mới tốt. Chừng nào đến lúc cần uống thuốc mới nên uống.

Chỉ các thuốc trong trường hợp trẻ tiêu chảy khá phức tạp. Mẹ hiểu không tới, áp dụng không đúng lại thành tiêu chảy nặng hơn. Có mẹ tự ý mua SMECTA và men về cho con uống con vẫn đi cả tuần y vậy. Vì không phải trường hợp nào cũng uống giống nhau.

Bloguoicon.com - Nuôi con khỏe - Mẹ rạng ngời!

(ST)
Quay lại